Giá xăng dầu đang là chủ đề nóng với nhiều người và mọi gia đình khi chi phí vận hành tăng lên nhanh chóng. Bạn có từng tự hỏi vì sao mỗi lần giá dầu thế giới biến động là giá bán lẻ trong nước cũng “nhảy múa”? Bài viết sau đây 69VN sẽ cùng bạn khám phá diễn biến, nguyên nhân và dự báo để bạn chủ động hơn trong kế hoạch tài chính và tiêu dùng.
Diễn biến giá xăng dầu Việt Nam và ngoài quốc tế
Trước khi tìm hiểu tại sao giá xăng dầu biến động, chúng ta hãy nhìn rõ diễn biến gần đây trong nước và trên thị trường toàn cầu.
Diễn biến giá xăng dầu leo thang trong nước
Theo số liệu cập nhật, tại Việt Nam, kỳ điều hành bán ngày 23/10/2025 ghi nhận mức: xăng RON 95-III ở mức 19.720 đồng/lít, xăng E5 RON 92-II ở mức 19.050 đồng/lít, dầu DO 0,05S-II ở mức 17.880 đồng/lít.
Trước đó vào ngày 11/9/2025, xăng E5RON92 tăng 80 đồng/lít lên tối đa 19.851 đồng/lít, diesel tăng 116 đồng/lít lên 18.473 đồng/lít. Khi giá xăng dầu trong nước dao động như vậy, người tiêu dùng, doanh nghiệp đều cảm thấy áp lực chi phí tăng, chi phí vận tải, logistics gia tăng mạnh.
Bảng minh họa diễn biến giá bán trong nước thời gian gần:
| Thời điểm | Xăng RON 95-III (đồng/lít) | Dầu diesel 0,05S (đồng/lít) |
| 4/7/2025 | Không cao hơn 19.906 | Không cao hơn 18.408 |
| 11/9/2025 | Tối đa 20.439 | 18.473 |
| 23/10/2025 | 19.720 | 17.880 |
Diễn biến giá xăng dầu quốc tế và liên kết với trong nước
Trên thị trường quốc tế, Brent ngày 30/9/2025 giảm 2,48 USD/thùng (3,54%) xuống 67,65 USD/thùng, WTI giảm 2,27 USD/thùng (3,45%) xuống 63,45 USD/thùng.
Tuy nhiên trong nước không luôn đồng pha 100% với dầu thế giới vì còn chịu tác động từ thuế, phí, chi phí nhập khẩu sản phẩm tinh chế. Việc điều hành bởi Liên Bộ Công Thương-Tài chính cũng ảnh hưởng lớn.
Các nguyên nhân chính khiến giá xăng dầu thay đổi liên tục
Việc chi phí sau bán leo lên xuống không phải chỉ do một yếu tố mà là kết quả của nhiều tác động đồng thời từ cung-cầu, chi phí đầu vào.
Cung – cầu và chi phí đầu vào
Theo U.S. Energy Information Administration (EIA), các chuyên gia, chi phí cho dầu thô và sản phẩm được điều khiển mạnh bởi cung và cầu toàn cầu. Khi cung thắt lại hoặc nhu cầu tăng lên.
Việc khai thác tại nhiều nơi gặp khó hoặc bị cắt giảm xuất khẩu sẽ làm giá xăng dầu tăng mạnh vì chi phí nhập khẩu tăng, lợi nhuận doanh nghiệp bị ảnh hưởng. Trong nước, khi thành phẩm nhập khẩu tăng thì việc bán lẻ cũng chịu kéo theo.
Chính sách thuế phí và chi phí logistics
Tại Việt Nam, việc điều chỉnh thuế bảo vệ môi trường với xăng, dầu mỡ nhờn (theo Nghị quyết 60/2024/UBTVQH15) có ảnh hưởng trực tiếp đến thành phần chi phí sau bán.
Bên cạnh đó ngoại tệ, chi phí vận chuyển, nhập khẩu tăng cũng làm chi phí bị đẩy lên do doanh nghiệp phải gánh chi phí cao hơn. Khi nhập khẩu sản phẩm tinh chế từ Singapore hay Hàn Quốc biến động thì chi phí thành sẽ tăng.
Yếu tố tâm lý thị trường
Nguy cơ địa chính trị tại các vùng xuất khẩu lớn như Trung Đông, sự bất ổn trong chuỗi cung ứng làm các nhà đầu tư lo ngại về thiếu hụt nguồn cung. Điều này dẫn đến giá xăng dầu bị ảnh hưởng vì cả thị trường nội địa, quốc tế phản ứng với thông tin đó.
Thêm vào đó, khi chi phí dầu thế giới tăng thì người dân, doanh nghiệp tại Việt Nam thường có tâm lý “phòng” chi phí, gây ra mua tích trữ hoặc tăng nhập khẩu nhanh khiến cầu sản phẩm tăng lên, kéo theo chi phí bán trong nước tăng nhanh dù dầu thô thế giới có thể đang giảm.
Dự báo xu hướng và ảnh hưởng đối với bạn và doanh nghiệp
Biết chi phí biến động như thế nào và tại sao biết để bạn, doanh nghiệp có thể lập kế hoạch ứng phó phù hợp.
Dự báo hướng đi giá xăng dầu
Theo nhiều người nếu tình hình cung toàn cầu ổn định, nhu cầu hồi phục chậm, chính sách thuế trong nước giảm thì giá xăng dầu có thể hạ nhiệt trong cuối năm 2025. Ngược lại nếu OPEC+ cắt giảm sản lượng thì giá có thể bật lên.
Báo cáo từ VietnamBiz ngày 7/7/2025 cho rằng dự báo chi phí sau bán phụ thuộc vào 3 yếu tố: giá dầu thô, tỷ giá, nhu cầu tiêu thụ trong nước.
Ảnh hưởng đến doanh nghiệp
Khi giá xăng dầu tăng, dịch vụ vận tải, logistics, xuất nhập khẩu sẽ chịu áp lực chi phí lớn hơn. Giá nguyên liệu tăng sẽ khiến doanh nghiệp phải điều chỉnh giá bán hoặc chịu lỗ. Đối với cá nhân, chi phí di chuyển, chi phí sử dụng phương tiện cũng tăng.
Ngược lại, khi chi phí giảm, bạn có thể tiết kiệm được chi phí vận hành, doanh nghiệp có thể có “khoảng thở” để điều chỉnh sản xuất và giá bán. Việc nắm bắt xu hướng giúp bạn quyết định thời điểm sử dụng hoặc mua tích trữ hợp lý.
Lời kết
Thị trường nhiên liệu cho thấy rằng giá xăng dầu không phải là con số cố định mà là kết quả của nhiều nhân tố toàn cầu, nội địa và tâm lý người tiêu dùng. Việc hiểu diễn biến và nguyên nhân của giúp bạn lập kế hoạch chủ động hơn. Hãy theo dõi liên tục để bạn quản lý chi tiêu và vận hành hiệu quả trong bối cảnh giá cả luôn biến động.
